(FOTO) OVA ZGRADA JE SKRIVENI BISER NOVOG SADA: Dom narodnog zdravlja nosi pečat ruskog klasicizma

Impozantna dvospratnica, danas u sistemu Dom zdravlja „Novi Sad“ poznata kao ambulanta „Bulevar“, podignuta je još 1923. godine kao Dom narodnog zdravlja, jedan od prvih objekata moderne javnozdravstvene namene u novoformiranom delu grada.

Podaci o ovom zdanju zabeleženi su i u knjizi „Novi Sad od kuće do kuće“, Donke Stančić, koja detaljno prati urbani razvoj grada i arhitektonske slojeve njegovog centra.

Projektant Rus pobegao od Oktobarske revolucije

Zgradu je projektovao inženjer Juraj Nikolajevič Šreter, jedan od brojnih ruskih stručnjaka koji su nakon Oktobarske revolucije novi dom pronašli u Novom Sadu.

Iako nastao u lokalnom kontekstu, objekat stilski pripada ruskom klasicizmu, što je u novosadskoj arhitekturi relativno redak primer. Najupečatljiviji deo fasade jeste zaobljeni ugaoni korpus sa šest masivnih jonskih stubova, koji obuhvataju prvi i drugi sprat i daju zgradi gotovo palatijalni karakter.

Taj ugaoni akcenat nije slučajan. Upravo je on vizuelna dominanta čitave kompozicije, osmišljena da istakne značaj institucije koja je u to vreme predstavljala simbol novog, modernog pristupa zdravstvenoj zaštiti.

Svedok modernizacije grada

Vreme u kojem je Dom narodnog zdravlja nastao bilo je period intenzivne urbane transformacije. Nakon Prvog svetskog rata, Novi Sad se širio ka Dunavskom priobalju, a nekadašnji plavni tereni postepeno su pretvarani u reprezentativne gradske bulevare.

Zgrada je tako postala jedan od prvih orijentira novog dela grada, podignuta uz tada tek trasirani bulevar i u neposrednoj blizini Dunavskog parka, koji će nešto kasnije postati jedan od najprepoznatljivijih urbanih prostora.

Funkcija ispred dekoracije

Za razliku od monumentalne fasade, enterijer zgrade rešen je krajnje funkcionalno. Prostrano dvokrako stepenište, dugački hodnici i nizovi ordinacija jasno ukazuju da je objekat od početka bio namenjen praktičnoj, svakodnevnoj upotrebi.

Taj kontrast između reprezentativne spoljašnjosti i skromne unutrašnjosti tipičan je za arhitekturu javnih ustanova tog perioda, gde je simbolika institucije morala biti vidljiva, ali bez suvišnog luksuza u samom prostoru.

Zdravstvo kao kontinuitet

I gotovo jedan vek kasnije, osnovna namena zgrade nije se promenila. I dalje je to mesto u koje Novosađani dolaze zbog pregleda, saveta i lečenja.

Tako Dom narodnog zdravlja ostaje više od arhitektonskog spomenika - on je živi deo gradske svakodnevice, jedan od retkih primera gde istorija nije samo sačuvana, već i aktivno korišćena.

Projekat “Dvorci i velelepna zdanja Vojvodine – raskošni čuvari istorije“ realizuje Dnevnik Vojvodina press doo, a sufinansira Pokrajinski sekretarijat za kulturu, javno informisanje i odnose sa verskim zajednicama. Stavovi u podržanom projektu ne izražavaju nužno stavove organa koji je dodelio sredstva.