USKORO MOST KOD BAČKE PALANKE Idealno rešenje za meštane Neština i Vizića
U narednim danima očekuje se početak rada na mostu kod Bačke Palanke, najavio je predsednik Srbije Aleksandar Vučić na konferenciji za medije nakon prijema za učesnika kampa „Srbija te zove 2026” u Palati Srbija.
Ovo je usledilo svega mesec dana pošto je Odeljenje za urbanizam Opštine Bačka Palanka izdalo privremenu građevinsku dozvolu za pripremne radove za izgranju mosta preko Dunava kod Bačke Palanke, jednog od najznačajnijih infrastrukturnih projekata za tu lokalnu samoupravu.
Pripremni radovi vredni su više od 154 miliona dinara i obuhvataju uređenje pristupne saobraćajnice u dužini od 440 metara, zemljane radove i pripremu terena za izgradnju mosta. Prethodno je 3. novembra 2022. godine, zaključen sporazum o ekonomskoj i tehničkoj saradnji u oblasti infrastrukture između Vlade Republike Srbije i Vlade Kraljevine Španije, a već krajem prošle godine Ministarstvo građevinarstva, saobraćaja i infrastrukture potpisalo je sa Putevima Srbije i španskom kompanijom „Centunion“ komercijalni ugovor.
Dužina projektovane deonice iznosi 3.352 metra, a most će imati dužinu 1.856 metara i sastojaće se iz tri glavna dela: pristupnog vijadukta sa strane Bačke Palanke, glavnog mosta i pristupnog vijadukta sa strane Neština
Most kod Bačke Palanke je deo državnog puta prvog B reda 19 (M-18), veza sa državnim putem broj 12 Neštin – Erdevik – Kuzmin – državna granica sa Bosnom i Hercegovinom (granični prelaz Sremska Rača). Sastojaće se od centralnog dela mosta preko plovnog puta Dunava i pristupnih delova mosta sa bačke i sremske strane.
Dužina projektovane deonice iznosi 3.352 metra, a most će imati dužinu 1.856 metara i sastojaće se iz tri glavna dela: pristupnog vijadukta sa strane Bačke Palanke, glavnog mosta i pristupnog vijadukta sa strane Neština. Planirane su dve saobraćajne trake i dve pešačke staze, ukupne širine 12 metara.
Izgradnja mosta kod Bačke Palanke je vrlo bitna, jer se čitav saobraćaj iz zapadne Vojvodine ka Bosni i Hercegovini obavlja preko državnog puta prvog B reda broj 12 (Subotica – Sombor – Odžaci – Bačka Palanka – Novi Sad – Zrenjanin – Žitište – Nova Crnja – državna granica sa Rumunijom, odnosno granični prelaz Srpska Crnja), državnim putem drugog A reda broj 108 (Bačka Topola – Kula – Despotovo – Silbaš – Bačka Palanka – državna granica sa Hrvatskom, odnosno granični prelaz Bačka Palanka) i dalje državnim putem prvog B reda broj 19 (veza sa državnim putem prvog B reda broj 12 – Neštin – Erdevik – Kuzmin – državna granica sa Bosnom i Hercegovinom, odnosno granični prelaz Sremska Rača).
Propusnice umesto graničnih ograničenja
Nedavne nevolje meštana Neština i Vizića sa prolaskom kroz Hrvatsku još jednom su ogolile problem sa kojim ova sela žive decenijama – fizičku odvojenost od svoje opštine. Iako su propusnice za nesmetan tranzit obezbeđene, ova situacija je pokazala da je most preko Dunava više od infrastrukturnog projekta. Podsetimo, problem je nastao nakon početka primene evropskog Sistema evidencije ulaska i izlaska (EES), kada su meštani Neština i Vizića zbog ograničenja broja ulazaka u Evropsku uniju dovedeni u situaciju da više nisu mogli nesmetano da koriste najkraći put do Bačke Palanke. Propusnice važiće narednih godinu dana, odnosno do 19. jula 2027. godine. Ovo novo rešenje odnosi se na 847 stanovnika ova dva sela.
Jedina alternativa za ovaj putni pravac je preko Novog Sada. Izgradnjom novog mosta Bačka i Srem, ali i zapadna Vojvodina i Bosna i Hercegovina bi bile još bolje povezane, i to isključivo kroz teritoriju Srbije, uz to bi troškovi transporta ljudi i robe bili smanjeni. Ono što je još važnije, ovaj projekat će promeniti svakodnevni život Bačkopalančana, posebno stanovnika sremskih sela Neština i Vizića, koji pripadaju Opštini Bačka Palanka, a koji do svoje opštine mogu doći samo preko Hrvatske, prelazeći granicu kod Iloka u Vukovarsko-sremskoj županiji, dok je jedina spona sa Bačkom Palankom most između ovog grada i Iloka.
Kada je reč o saobraćajnoj infrastrukturi tog prostora, nju čine deonica državnog puta prvog B reda broj 12 i deonica opštinskog puta Novosadski put, deonica državnog puta drugog A reda broj 119 i deonica državnog puta prvog B reda broj 19 čije formiranje je predmet Plana. Kako je objašnjeno, deonica državnog puta prvog B reda broj 19 biće namenjena za saobraćaj motornih vozila i pripada višoj kategoriji puteva.
Planirane su dve saobraćajne trake i dve pešačke staze, ukupne širine 12 metara
Planirano je da se na tom putu odvija saobraćaj motornih vozila na jedinstvenom kolovozu i da ima dve vozne trake za dvosmerni saobraćaj. Osim toga, Prostorni plan područja posebne namene Fruške gore ima uticaja na budući koncept saobraćajne infrastrukture na prostoru opštine Bačka Palanka, u delu koji se odnosi na formiranje novog saobraćajnog pravca najvišeg nivoa, odnosno državni put prvog reda, sa novim mostom preko Dunava, ali tek nakon određivanja strateških opredeljenja razvoja saobraćaja i definisanja lokacije mosta i koridora ovog puta.
Planirana je i modernizacija postojećih puteva, kao i izgradnja puta Vizić–Erdevik i predviđeno je da pravac pružanja mosta preko Dunava kod Bačke Palanke predstavlja sastavni deo državnog puta prvog B reda broj 19 (veza sa državnim putem prvog reda broj 12 – Neštin – Erdevik – Kuzmin – državna granica sa Bosnom i Hercegovinom, odnosno granični prelaz Sremska Rača).
Saobraćajni, ekonomski i društveni aspekat
Potpisivanju komercijalnog ugovora prisustvovala je predsednica Pokrajinske vlade Maja Gojković, koja je istakla da je reč o projektu o kome građani ovog kraja sanjaju više od tri decenije.
Ona je naglasila da ugovor ima tri ključna aspekta, saobraćajni, ekonomski i društveni. Prema njenim rečima, izgradnjom mosta biće omogućeno direktno i bezbednije povezivanje Bačke i Srema, odnosno Bačke Palanke sa Neštinom i drugim mestima sa sremske strane Dunava, čime će se značajno skratiti i unaprediti postojeći putni pravci. Ekonomski značaj projekta ogleda se u olakšavanju privredne saradnje, podsticaju razvoja lokalne privrede i turizma, kao i boljem povezivanju zajednica koje su od devedesetih godina bile razdvojene. Društveni aspekt, kako je istakla, odnosi se na lakši odlazak na posao i u školu, bolji pristup zdravstvenim ustanovama i jačanje veza među građanima.
Kako je navedeno na sajtu Ministarstva građevinarstva, saobraćaja i infrastrukture prva faza obuhvata projektovanje, pripremne radove, pobijanje šipova i radove na fundiranju, u vrednosti od 21.052.631 evra za koju će nakon umanjenja zbog zadržanog depozita biti plaćen neto iznos od 20.000.000 i počinje u roku od 35 dana od stupanja na snagu Ugovornog sporazuma.
Druga faza koja obuhvata sve preostale radove (uključujući između ostalog betonske stubove, čeličnu konstrukciju, kolovoznu konstrukciju mosta, prilazne saobraćajnice, drenažu i instalacije), u vrednosti od 108.879.785 evra i počinje odmah nakon što Izvođač primi avansno plaćanje od Finansijera (MGSI). Finansiranje Projekta počinje u 2026.godini u iznosu od 5.000.000 evra iz budžeta RS.
S. Kovač
