OVAKO NASTAJE KOŠAVA Najduže je trajala čak 31 dan! ČISTI VAZDUH OD ZAGAĐENJA, ALI I UDARA ORKANSKOM SNAGOM
Košava je hladan istočni i jugoistočni vetar srednjeg do jakog intenziteta koji duva u Srbiji, Rumuniji i Bugarskoj, a nastaje kada se nad istokom Evrope formira anticiklon, a nad zapadom ciklon.
Zbog razlike u vazdušnom pritisku, vazduh se pokreće sa istoka ka zapadu preko Balkana, od područja višeg ka području nižeg pritiska.
Dok struji preko Vlaške nizije, vazduh se pri susretu sa planinama deli u dve grane. Severni krak prolazi kroz Đerdapsku klisuru ka Podunavlju i Vojvodini, dok južni prelazi preko planina istočne Srbije i spušta se ka dolini Velike i Zapadne Morave. Upravo zbog tog „kanalisanja“ košava često dobija na snazi i brzini.
Dužina njenog duvanja može da varira od nekoliko dana do više nedelja, u zavisnosti od sinoptičke situacije u Evropi. Najduži zabeleženi period trajanja bio je čak 31 dan, od 11. oktobra do 10. novembra 1953. godine, kao i od 14. januara do 13. februara 1972. godine. U proseku je češća i jača u hladnijem delu godine.
Košava duva podjednako snažno i danju i noću, a njeni udari mogu biti olujni, pa čak i orkanski, preko 100 kilometara na čas. Najjači naleti beleže se na području Vršac, gde reljef dodatno pojačava snagu vetra. Upravo tamo je 11. januara 1987. godine izmeren najveći udar košave u Srbiji, čak 173 kilometra na čas, dok je u Beograd najjači zabeleženi udar iznosio 129 kilometara na čas.
Ovaj snažan vetar može da izazove materijalnu štetu i brojne probleme u saobraćaju i svakodnevnom životu, ali ima i svoje dobre strane. Košava često rasteruje maglu i značajno pročišćava vazduh od zagađenja.
Može biti topla ili hladna, u zavisnosti od vazdušne mase koja pristiže sa istoka Balkana. Najčešće ima fenski karakter, donosi suvlje vreme, pad vlažnosti vazduha i porast temperature, ali ponekad može biti praćena kišom, snegom ili ledenom kišom.
Zimi pojačava osećaj hladnoće, naročito oko nule, dok leti sprečava noćno rashlađivanje i može dovesti do tropskih noći. Povećava i isparavanje vlage sa zemljišta, biljaka i vodenih površina, što može biti problematično u vreme suše ili požara.
Zanimljivo je da tokom košave Timočka Krajina često ima suprotne vremenske prilike od ostatka Srbije tamo može biti hladnije i oblačnije, uz povremene padavine, dok je u većem delu zemlje suvo i sunčano.
