LESKOVAC U ZNAKU DEVETE UMETNOSTI: Počela najveća Balkanska smotra mladih strip autora: rekordan broj učesnika – preko 3.200 izlagača iz 54 zemlje sveta!
Od danas do ponedeljka Leskovac će biti domaćin 28. Balkanske smotre mladih strip autora.
Smotra se ove godine realizuje kao deo projekta „Leskovac – Prestonica kulture Srbije”, i to u okviru potprograma „Kultura plus“ i „Najbolje iz Srbije“, sa ciljem širenja kulturne saradnje van granica Balkana. Smotra beleži i novi rekord u brojnosti učesnika – čak 3.209 izlagača iz 54 zemlje sveta!
Centralno dešavanje smotre je stripovsko bratimljenje Leskovca i portugalskog grada Beže. Posle stripovskih bratimljenja sa Sofijom (Bugarska) 2014. godine, Herceg Novim (Crna Gora) 2018. godine, Brašovom (Rumunija) 2022. godine i Solunom (Grčka) 2025. godine, Leskovac će proširiti svoju mrežu kulturnog povezivanja i van prostora Balkana.
U pitanju je fenomen bez presedana – gradovi sarađuju i kulturno se umrežavaju upravo kroz 9. umetnost. Da ovaj model daje konkretne rezultate pokazuje i bogat izložbeni program 28. Smotre, koji obuhvata čak šest velikih izložbi stripa. Glavna izložba – koja predstavlja kombinaciju revijalne izložbe radova nastalih na javnim crtanjima prethodnih Balkanskih smotri i radova sa takmičenja za najboljeg mladog balkanskog strip crtača, ilustratora, scenaristu i teoretičara – biće otvorena danas u Leskovačkom kulturnom centru.
Istog dana, ispred ove institucije biće priređena i izložba „Fenomen manga“, koja pruža uvid u jedan od globalnih fenomena savremene pop kulture, a koju iz Velike Britanije donosi njen selektor Pol Gravet. Posebnu pažnju zaslužuje izložba „Najbolje sa Balkana: Poker asova“ u Galeriji Leskovačkog kulturnog centra, koja predstavlja radove četvorice velikih autora balkanskog i svetskog stripa – Darka Perovića, Gorana Sudžuke, Štefa Bartolića i Vasilisa Gogtzilasa.
Smotra se nastavlja 27. juna u Narodnom muzeju izložbom „Savremeni portugalski strip“, koja predstavlja aktuelne tokove 9. umetnosti u Portugalu. Istog dana u Narodnoj biblioteci „Radoje Domanović“ otvora se izložba „Srpski strip: Izvan kvadrata“, dok je u istom prostoru za 28. jun najavljena izložba „Savremeni američki strip: Pogled“ selektora Džoa Prueta, koja, prvi put u regionu, predstavlja presek jedne od najuticajnijih svetskih strip scena.
U okviru trodnevnog festivala, u organizaciji Škole stripa „Nikola Mitrović Kokan“ i suorganizaciji Leskovačkog kulturnog centra, održava se čak trideset događaja. Posetioci će, pored izložbi, imati priliku da prisustvuju brojnim tribinama, promocijama, projekcijama, demonstracijama crtanja, predavanjima, masterklasovima i okruglim stolovima koji će se odvijati u Leskovačkom kulturnom centru, Narodnom muzeju i Narodnoj biblioteci „Radoje Domanović“.
Smotri prisustvuje stotinak strip autora i teoretičara; među najznačajnijim gostima su Džo Pruet, američki autor i urednik, Pol Gravet, jedan od najznačajnijih svetskih teoretičara stripa iz Velike Britanije, autor globalne kultne knjige „1001 strip koji morate da pročitate pre nego što umrete“ ruski autor Artjom Trakhanov, portugalski autor Paolo Monteiro, kao i brojna istaknuta imena regionalne i evropske scene.
Balkanska smotra kao jedini strip festival koji pokriva čitav region, tradicionalno dodeljuje nagrade za mlade autore (u kategorijama strip crtača, ilustratora, scenarista i teoretičara), za doprinos srpskom stripu „Nikola Mitrović Kokan“, internacionalnu nagradu „Miodrag Veličković Mivel“ za satiričan strip i nagradu „Prijatelj stripa“, namenjenu pojedincima koji nisu iz sveta devete umetnosti, ali su njenom razvoju nesebično doprineli. Bratski gradovi po stripu – Brašov, Herceg Novi, Sofija, Solun i Beža – dodeljuju posebna priznanja, a biće uručeno i jedinstveno regionalno priznanje za doprinos balkanskom stripu.
Ilija Bakić
