Danas je praznik Svetih 45 mučenika: Evo šta valja učiniti za mir, snagu i blagoslov
Srpska pravoslavna crkva (SPC) i njeni vernici 23. jula obeležavaju praznik posvećen Svetih 45 mučenika iz Nikopolja, koji su postradali zbog svoje hrišćanske vere, kao i Prepodobnom Antoniju Pečerskom, jednom od najznačajnijih monaških svetitelja pravoslavlja i osnivaču čuvene Kijevo-pečerske lavre.
Svetih 45 mučenika živeli su početkom četvrtog veka u gradu Nikopolju u Jermeniji. U vreme progona hrišćana, javno su ispovedili svoju veru, odbivši da se odreknu Hrista i prinesu žrtve paganskim bogovima. Zbog toga su bili izloženi teškim mučenjima, a potom pogubljeni. Crkva ih proslavlja kao primer nepokolebljive vere, hrabrosti i istrajnosti pred najvećim iskušenjima.
Istoga dana proslavlja se i Prepodobni Antonije Pečerski, rođen u 11. veku, koji je nakon boravka na Svetoj Gori došao u Kijev, gde se nastanio u pećini i započeo monaški život koji će kasnije prerasti u Kijevo-pečersku lavru – jedan od najvažnijih duhovnih centara pravoslavnog sveta. Njegov podvig, skromnost i molitveni život privukli su brojne sledbenike, zbog čega se smatra utemeljivačem ruskog monaštva.
Crkva na ovaj praznik podseća vernike na značaj čvrste vere, istrajnosti u dobru i spremnosti da se život vodi u skladu sa hrišćanskim vrednostima, čak i kada to nije lako.
Narodna verovanja i običaji
Za ovaj praznik ne vezuju se rasprostranjeni narodni običaji poput onih koji prate velike crvene praznike, ali u pojedinim krajevima sačuvana su pojedina verovanja.
Primera radi, vernici na ovaj dan odlaze u crkvu, pale sveće i mole se za snagu da istraju u životnim iskušenjima, po uzoru na svete mučenike.
Smatra se dobrim da se tog dana izbegavaju svađe, teške reči i donošenje ishitrenih odluka, kako bi u domu tokom godine vladali mir i sloga, a pojedini vernici čitaju molitvu Prepodobnom Antoniju Pečerskom tražeći duhovnu snagu, mudrost i zaštitu porodice.