BICIKLOM KROZ VOJVODINU: ZOBNATICA (2) Kako je zaboravljen najveći zavodnik Zobnatice i zašto počiva pod zapuštenom pločom

Jadran je bio engleski punokrvnjak sive boje. Smatra se da je rođen 1943. dok se u pojedinim rodovnicima zbog načina vođenja knjiga navodi 1945, ali većina istorijskih izvora za Zobnaticu navodi 1943.

Rodovnici pokazuju da je Jadran imao veoma kvalitetno međunarodno poreklo: Otac mu je bio „Money Maker“ iz Irske, a majka „Jedina“, kobila iz Mađarske. To znači da je Jadran nastao ukrštanjem irske i mađarske krvne linije, što je tada predstavljalo vrhunac uzgoja na ovim prostorima.

Njegova najveća dostignuća ostvarena su neposredno nakon Drugog svetskog rata. Najvažniji uspeh bilo je osvajanje jugoslovenske Tripl krune, odnosno pobeda u tri najznačajnije klasične trke za trogoda grla u jednoj sezoni. Time je postao prvi veliki posleratni šampion Zobnatice i jedno od najpoznatijih grla u istoriji jugoslovenskog galopa.

Smatra se da je čak važniji bio kao priplodni pastuv nego kao trkač. Njegove ćerke dale su čitav niz vrhunskih galopera, pa se njegovo ime može pratiti kroz više generacija konja Zobnatice. Na primer: Anita je dala više uspešnih potomaka. Iz te linije potekli su kasnije General Žitko, Avelino, Plamen Zobnatički i brojna druga poznata grla. Drugim rečima, Jadran je postao jedan od „stubova“ pedigrea srpskog galopskog konjarstva. Njegov bronzani spomenik u prirodnoj veličini nalazi se na ulazu u Zobnaticu i jedan je od najprepoznatljivijih simbola ergele. Po njemu je kasnije i nazvan Hotel Jadran u okviru kompleksa.

Kazanova je bio jedan od najtrofejnijih konja zobnatičke ergele. Pored toga što je bio uspešan u galopu, bio je i pravi zavodnik među konjima i za sobom je ostavio čak 117 potomaka. Bio je omiljen konj našem najboljem džokeju svih vremena u galopu, Miloradu Ličaninu zvanom Lika, koji je imao izvanrednih 319 pobeda u karijeri. Za Kazanovu kažu da je „umro u slatkim mukama“ – prilikom skoka na kobilu.

Kazanovina nadgrobna ploča u momentu kada sam posetio Zobnaticu (april ove godine) bila je prilično prljava i neodržavana, tako da se jedva moglo pročitati o kome je reč.

Pomenuti Milorad Ličanin Lika (1917–1995), rodom iz Šapca, zajedno sa njegovim učiteljem Josipom Kolarom trajno je obeležio galopski sport na ovim prostorima. Zahvaljujući pre svega njima, Ergela Zobnatica se diči apsolutno najvećem broju lovorovih venaca u Derbiju, a i u drugim trkama.

Josip Kolar se trenerskim pozivom bavio od 1938. do 1984. Kao trener imao je petnaest pobeda u Derbiju, deset u kupu, a konji koje je on trenirao osvojili su i tri tripl krune (Jadran II, Kvadrant, Bombarder – jahao Lika). Pored toga što je bio dobar trener, umeo je da odabere i dobre konje, pa su zahvaljujući njemu kod nas stigli Faktor u ergelu Ljubičevo i Kazanova u Zobnaticu. Zahvaljujući autoritetu koji je imao, Zobnatička ergela je stekla svetski imidž.

Među najvažnijim grlima Zobnatice nalaze se i Avelino (1977), koji je potomak slavne Jadranove linije. Bio je jedan od najboljih priplodnih pastuva u istoriji ergele i dao više vrhunskih galopera, među kojima je i General Žitko (1991), koji je imao 17 startova, 6 pobeda i više plasmana i smatra se najboljim predstavnikom Avelinove generacije. Po njemu se danas vozi jedna od tradicionalnih trka na Zobnatici.

Arabo (1985) je potomak Kazanove i Jadranove linije. Kasnije je takođe korišten u priplodu i njegovo ime se pojavljuje u brojnim rodovnicima u Srbiji i Hrvatskoj. Plamen Zobnatički (2002) je jedan od najpoznatijih savremenih galopera Zobnatice. Potomak je Jadrana, Anite, Avelina i Generala Žitka, a sa majčine strane – Kazanove. Jedno od najuspešnijih mlađih grla zove se Alvin i on je bio među glavnim adutima ergele prilikom obnove tradicionalnih zobnatičkih trka 2019.