Адвокати упозоравају: Издавање стана „на реч" може вас коштати више него сам стан
Случајеви демолираних станова и нестанка подстанара без трага постају све чешћи — правници објашњавају шта власници морају да знају, пре свега када је у питању уговор о закупу стана.
Све чешћи случајеви демолираних станова, неплаћених рачуна и нестанка подстанара без трага поново су отворили питање колико су власници некретнина у Србији правно заштићени.
Чачански адвокати упозоравају да се највеће грешке праве управо онда када се стан издаје „на реч", без писаног уговора и јасно дефинисаних обавеза.
Власник може да тражи накнаду — али наплата је друга прича
У пракси, како истичу правници, овакве ситуације нису реткост. Власници станова често остану суочени са великом материјалном штетом и дуговањима за кирију и режије, док подстанари након обећања да ће све измирити једноставно нестану и престану да одговарају на позиве.
— Правно гледано, власник стана има право да од закупца потражује накнаду штете, неплаћене закупнине, режијске трошкове, па чак и измаклу корист уколико због оштећења стан одређено време није могао да се издаје — објашњавају за РИНУ адвокати Ирена Илић и Марко Марковић из Чачка.
Међутим, додају да проблем често не представља само добијање судског спора, већ и сама наплата потраживања, која у пракси може трајати дуго и бити веома компликована.
Уговор није формалност — то је ваша заштита
Управо због тога адвокати наглашавају да уговор о закупу није пука формалност, већ основна заштита и за станодавца и за подстанара.
— Многи грађани и даље издају стан на поверење, уз неколико порука и усмени договор, а тек када настане проблем схвате колико је тешко доказивати шта је заправо било договорено — наводи Ирена Илић.
Према њеним речима, добар уговор мора садржати тачне податке закупца, опис стана и инвентара, висину закупнине, рокове плаћања, обавезу измиривања режијских трошкова, начин раскида уговора, али и одредбе о одговорности за евентуалну штету.
Записник о примопредаји — кључни документ
Адвокат Марко Марковић посебно истиче значај записника о примопредаји стана са фотографијама и пописом ствари, јер управо ту најчешће настају спорови између закупца и закуподавца.
— Уговор није знак неповерења, већ начин да се обе стране заштите. Како се често каже, добар уговор је јефтинији од доброг спора — поручује адвокат Марковић.
Опрез неопходан
Иако већина подстанара своје обавезе извршава коректно, лоши примери из праксе показују да опрез приликом издавања некретнина данас постаје неопходан, нарочито у већим градовима.
Илић и Марковић саветују грађанима да провере идентитет закупца, инсистирају на писаном уговору и евидентирају стање стана пре усељења, јер управо ти кораци касније могу бити кључни доказ пред судом.